قرآن از خواننده‌اش می‌خواهد به جهان نگاه کند و ایراد بگیرد، و از پیش خبر می‌دهد که چیزی پیدا نخواهد کرد: «الَّذِي خَلَقَ سَبْعَ سَمَاوَاتٍ طِبَاقًا ۖ مَا تَرَىٰ فِي خَلْقِ الرَّحْمَٰنِ مِنْ تَفَاوُتٍ ۖ فَارْجِعِ الْبَصَرَ هَلْ تَرَىٰ مِنْ فُطُورٍ ﴿۳﴾ ثُمَّ ارْجِعِ الْبَصَرَ كَرَّتَيْنِ يَنْقَلِبْ إِلَيْكَ الْبَصَرُ خَاسِئًا...
ساعت پنج و بیست و شش دقیقه بامداد جمعه پنجم دی ۱۳۸۲ بم خواب بود. زلزله‌ای به بزرگی ۶٫۶ شهر خشتی را روی ساکنانش فرو ریخت. به گزارش سازمان زمین‌شناسی آمریکا حدود ۳۱ هزار نفر کشته شدند، ۳۰ هزار نفر زخمی و بیش از ۷۵ هزار نفر بی‌خانمان، و هشتاد...
دو پیامبر با هم بحث می‌کنند. موسی به آدم می‌گوید تو پدر مایی و تو بودی که ناکاممان کردی و از بهشت بیرونمان آوردی. آدم جواب می‌دهد: خدا با تو سخن گفت و با دست خودش برایت نوشت؛ حالا مرا برای کاری سرزنش می‌کنی که خدا چهل سال پیش از...
جمله «این بهترین جهان ممکن است» را معمولا به نام لایبنیتس می‌شناسند، فیلسوف آلمانی که در ۱۷۱۰ کتاب «تئودیسه» را نوشت، و به نام ولتر که در «کاندید» آن را دست انداخت. ولی شش قرن پیش از هر دو، متکلمی از طوس همین را گفته بود. ابن‌تیمیه از ابوحامد غزالی...
پرونده‌ای را بدون نام متهم بخوانید. متهم مخالفان عقیدتی‌اش را در آتش نگه می‌دارد و هر بار پوستشان بریان شود پوست تازه بر جایش می‌گذارد تا عذاب قطع نشود. اعلام کرده اگر می‌خواست همه را به راه می‌آورد، و نخواست، چون گفته بود زندانش را پر می‌کند. به بعضی مهلت...
«هر چیزی علتی دارد، پس جهان هم علتی دارد، و آن علت خداست.» بیشتر ما این سه جمله را پیش از آنکه معنای «علت» را بدانیم شنیده‌ایم؛ سر کلاس دینی، پای منبر، یا از زبان پدری که می‌خواست بحث را زود تمام کند. برهان نخستین علت قدیمی‌ترین و مردمی‌ترین دلیل...
برهان وجودی جاه‌طلبانه‌ترین استدلال تاریخ الهیات است: می‌خواهد وجود خدا را بدون نگاه کردن به جهان ثابت کند. نه نظم طبیعت لازم است، نه آغاز کیهان، نه معجزه؛ فقط یک تعریف و چند خط منطق. آنسلم، راهب قرن یازدهم، ادعا کرد منکر خدا با همان جمله‌ای که می‌گوید «خدا نیست»...
«به چشم خودت نگاه کن؛ مگر می‌شود این دستگاه دقیق خودبه‌خود پیدا شده باشد؟» برهان نظم محبوب‌ترین استدلال منبر و کتاب دینی مدرسه است، چون به فلسفه نیاز ندارد؛ کافی است به زنبور عسل، گردش شب و روز یا انگشتان یک نوزاد اشاره کنی. قرآن هم همین کار را می‌کند...
برهان معجزه ساده‌ترین و پرکاربردترین استدلال دین‌داران است و شاید به همین دلیل کمتر از بقیه وارسی می‌شود. نقد برهان معجزه از یک پرسش ساده شروع می‌شود: وقتی کسی می‌گوید «ماه دو نیم شد» یا «هیچ‌کس نتوانست مانند قرآن بیاورد»، ما دقیقا با چه چیزی روبه‌رو هستیم؟ با یک رویداد،...
ابن‌سینا مدعی بود برای اثبات خدا لازم نیست به نظم آسمان، آغاز جهان یا شگفتی‌های طبیعت نگاه کنیم. کافی است بپذیریم «چیزی وجود دارد». از همین مقدمه ساده، به ادعای او، ذهن ناچار به موجودی می‌رسد که نبودنش ممکن نیست: واجب‌الوجود. نقد برهان وجوب و امکان باید از همین بلندپروازی...
