چرا گزارش «نقض طبیعت» هنوز وجود خدا را ثابت نمیکند؟ مقدمه: وقتی شگفتی، جای استدلال را میگیرد برهان معجزه از قدیمیترین و پرطرفدارترین راههای دفاع از دین است. صورت سادهاش این است: اگر رویدادی رخ دهد که با علل طبیعی توضیحپذیر نباشد، یا خلاف جریان عادی طبیعت باشد، بهترین توضیح...
آیا از «ممکنالوجود» واقعاً «واجبالوجود» نتیجه میشود؟ مقدمه: برهانی فلسفیتر، اما نه بینقصتر برهان وجوب و امکان، یا برهان واجبالوجود، از مهمترین ستونهای الهیات فلسفی در سنت اسلامی است و بیش از هر نامی با ابنسینا گره خورده است. در این دستگاه، مسئله دیگر مثل برهان نخستین علت صرفاً «شروع...
نقد زوجیت در قرآن همه چیز را جفت آفریدیم: آیا این آیه واقعاً یک گزاره زیستشناختی است؟ این هم یکی دیگر از همان ادعاهای خوشآبورنگ اعجاز علمی است که در نگاه اول فریبنده بهنظر میرسد، اما با کمی دقت، تمام ابهت تبلیغیاش فرو میریزد. مبلغان میگویند قرآن قرنها پیش از...
آیا «از آب هر چیز زندهای را پدید آوردیم» یک کشف علمی است؟ این یکی از محبوبترین شعارهای بازار اعجاز علمی است: یک آیه کوتاه را برمیدارند، آن را به زبان زیستشناسی سلولی ترجمه میکنند، بعد با لحنی پیروزمندانه اعلام میکنند که قرآن ۱۴۰۰ سال پیش راز حیات را کشف...
توجیه ایزدی برای تخصیص و تمرکز ثروت در دست حاکمیت مبحث اقتصاد سیاسی وحی: توجیه ایزدی برای تخصیص منابع مادی شاید یکی از مهم ترین و در عین حال افشاگرانه ترین زوایای نقد تاریخی و جامعه شناختی اسلام باشد. هیچ دولت، امپراتوری یا جنبش نظامی در طول تاریخ نتوانسته است...
دوپارگی قرآن میان مکه و مدینه یکی از مستندترین و انکارناپذیرترین شواهد برای اثبات انسان ساخت بودن قرآن، پدیده تغییر لحن و دگردیسی خدا همگام با تغییر جایگاه سیاسی پیامبر: بررسی تطبیقی و جامعه شناختی تفاوت های بارز میان خدای مکه و خدای مدینه است. در الهیات کلاسیک، خدا موجودی...
تبلور فرهنگ بادیه در قرآن بررسی موضوع از آسمان تا قبیله: ردپای تاریخ در فرمانهای الهی ما را به هسته مرکزی نقد جامعه شناختی و تاریخی قرآن میبرد. یکی از بزرگترین تناقضات در ادعای جهان شمول بودن دین اسلام، تضاد عمیق میان ابدیت ادعایی این متن و محتوای به شدت...
مهندسی روانی در متن قرآن یکی از پیچیده ترین و در عین حال مخرب ترین ابعاد متون مذهبی، استفاده سیستماتیک از ماشین احساسات برای دور زدن منطق انسان است. بررسی زبان تهدید، وعده و پاداش: مهندسی روانی در متن قرآن به ما نشان میدهد که قرآن صرفا یک کتاب قانون...
از دعوت اخلاقی تا تاسیس دولت مطلقه هنگامی که روند تاریخی شکل گیری اسلام را از منظر جامعه شناسی سیاسی تحلیل میکنیم، یکی از مهم ترین سرفصل ها بررسی خدای قرآن در آینه نیازهای حکومت سازی است. اسطوره ای که روحانیون و مالکان دین در طول قرن ها به خورد...
کالبدشکافی تقاطع وحی و قدرت شخصی در بررسی انتقادی خاستگاه اسلام، یکی از چالش برانگیزترین و روشنگرترین مباحث، بررسی رابطه میان الله و منافع پیامبر: هم پوشانی یا تصادف؟ است. در الهیات سنتی، خداوند موجودی منزه، بی نیاز و فراتر از معادلات خرد و حقیر انسانی توصیف میشود. کلام چنین...
