اگر قرآن را به ترتیب رویدادها ورق بزنید، دفتر وقایع یک جماعت جلوی شماست. جنگجویان بدر بر سر غنیمت با هم درمی‌افتند و آیه می‌آید که غنیمت از آن خدا و فرستاده اوست. شانزده هفده ماه پس از هجرت، قبله از بیت‌المقدس به مکه برمی‌گردد. در احد شکست می‌خورند و...
آیةالکرسی، مشهورترین وصف خدا در قرآن، پنجاه و هشت واژه است. سوره اخلاص، که به حدیث صحیح هم‌سنگ یک‌سوم قرآن است، پانزده واژه. آیه‌ای که به مهمانان خانه پیامبر می‌گوید زودتر از وقت نیایید، غذا که خوردید بروید و گرم گفتگو نشوید، هفتاد و شش واژه دارد (احزاب، ۵۳). اگر...
هر حکومتی، از ریش‌سفیدان یک قبیله تا دیوان یک امپراتوری، باید به سه پرسش جواب بدهد: چه کسی فرمان می‌دهد، پول از کجا می‌آید، و چه کسی حق کشتن دارد. کتابی که کارش رستگاری روح باشد لازم نیست به هیچ‌کدام بپردازد. عیسای انجیل‌ها وقتی از مالیات می‌پرسندش، می‌گوید مال قیصر...
شاعر. دیوانه. کاهن. جادوگر. دروغ‌باف. شاگرد یک بیگانه. زودباور. بی‌دنباله. این هشت برچسب را مخالفان محمد به او زدند. از کجا می‌دانیم؟ از آن مخالفان نوشته‌ای نمانده است؛ نه نامه‌ای، نه رساله‌ای، نه صورت‌جلسه‌ای از مجلس قریش. هر هشت برچسب را خود قرآن ثبت کرده است، چون خواسته به تک‌تکشان...
در قرآن نه آیه هست که می‌گوید «زنان شما». آیه‌ای نیست که بگوید «شوهران شما» و روی سخنش با زنان باشد. تنها زنانی که این کتاب مستقیم خطابشان می‌کند همسران پیامبرند، و آن هم برای این‌که بگوید در خانه‌هایتان بمانید. این یک نکته دستوری است و همه چیز را درباره...
اگر همه جاهایی را که قرآن نام می‌برد روی نقشه بگذارید، لکه کوچکی به دست می‌آید. مکه و یثرب، بدر و حنین، عرفات و صفا و مروه. کمی دورتر مدین و حجر و احقاف. و در حاشیه نقشه مصر، بابل، سبأ، طور سینا و «روم»، که در یک آیه آمده...
دفتری با دو ستون باز کنید. در ستون راست هر آیه‌ای را بنویسید که به محمد چیزی می‌دهد: زن، مال، اختیار، مصونیت، آبرو. در ستون چپ هر آیه‌ای را که از او چیزی می‌گیرد، دستش را می‌بندد یا در دعوایی حق را به طرف مقابلش می‌دهد. بعد دو ستون را...
در پایان خلافت ده‌ساله‌اش از عمر بن خطاب پرسیدند: جانشینی تعیین نمی‌کنی؟ جوابش را پسرش عبدالله نقل کرده است: «إِنْ أَسْتَخْلِفْ فَقَدِ اسْتَخْلَفَ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنِّي أَبُو بَكْرٍ، وَإِنْ أَتْرُكْ فَقَدْ تَرَكَ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنِّي رَسُولُ اللَّهِ» «اگر جانشین بگذارم، کسی که از من بهتر بود گذاشت: ابوبکر....
یک آزمایش ساده، که با هر متن جست‌وجوپذیر قرآن می‌شود تکرارش کرد. هر آیه‌ای را که یکی از این شش واژه در آن هست خط بزنید: عذاب، جهنم، النار، جحیم، سعیر، سقر. ۵۰۱ آیه خط می‌خورد. بعد هر آیه‌ای را که «جنات»، «الجنة»، «نعیم» یا «فردوس» دارد. روی هم ۶۱۷...
ردپای تاریخ در قرآن گاهی در یک عبارت دو کلمه‌ای پیداست. در این کتاب دو نفر فرمان می‌دهند دست و پای آدم‌ها را چپ و راست ببرند و خودشان را به دار بکشند. اولی این است: «لَأُقَطِّعَنَّ أَيْدِيَكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ مِنْ خِلَافٍ ثُمَّ لَأُصَلِّبَنَّكُمْ أَجْمَعِينَ» «دستها و پاهایتان را یکی از...
