سال ۱۸۴۲ سرکنسول بریتانیا در مراکش از سلطان پرسید برای برچیدن برده‌داری، یا دست‌کم مهار تجارت برده، چه کرده است. برنارد لوئیس کتاب «نژاد و برده‌داری در خاورمیانه» را با همین صحنه باز می‌کند. سلطان جا خورد. جواب داد که خرید و فروش برده کاری است که «همه فرقه‌ها و...
زمستان سال هشتم هجری، پس از نبرد حنین، سپاهی از مسلمانان به اوطاس رفت، جنگید، پیروز شد و زنانی را به اسارت گرفت. بعضی از جنگجویان در همبستری با این زنان تردید داشتند. مشکل این نبود که آن زنان راضی نبودند. مشکل این بود که شوهرانشان زنده بودند. تردید آنان...
اگر قرآن را به ترتیب رویدادها ورق بزنید، دفتر وقایع یک جماعت جلوی شماست. جنگجویان بدر بر سر غنیمت با هم درمی‌افتند و آیه می‌آید که غنیمت از آن خدا و فرستاده اوست. شانزده هفده ماه پس از هجرت، قبله از بیت‌المقدس به مکه برمی‌گردد. در احد شکست می‌خورند و...
آیةالکرسی، مشهورترین وصف خدا در قرآن، پنجاه و هشت واژه است. سوره اخلاص، که به حدیث صحیح هم‌سنگ یک‌سوم قرآن است، پانزده واژه. آیه‌ای که به مهمانان خانه پیامبر می‌گوید زودتر از وقت نیایید، غذا که خوردید بروید و گرم گفتگو نشوید، هفتاد و شش واژه دارد (احزاب، ۵۳). اگر...
هر حکومتی، از ریش‌سفیدان یک قبیله تا دیوان یک امپراتوری، باید به سه پرسش جواب بدهد: چه کسی فرمان می‌دهد، پول از کجا می‌آید، و چه کسی حق کشتن دارد. کتابی که کارش رستگاری روح باشد لازم نیست به هیچ‌کدام بپردازد. عیسای انجیل‌ها وقتی از مالیات می‌پرسندش، می‌گوید مال قیصر...
شاعر. دیوانه. کاهن. جادوگر. دروغ‌باف. شاگرد یک بیگانه. زودباور. بی‌دنباله. این هشت برچسب را مخالفان محمد به او زدند. از کجا می‌دانیم؟ از آن مخالفان نوشته‌ای نمانده است؛ نه نامه‌ای، نه رساله‌ای، نه صورت‌جلسه‌ای از مجلس قریش. هر هشت برچسب را خود قرآن ثبت کرده است، چون خواسته به تک‌تکشان...
در قرآن نه آیه هست که می‌گوید «زنان شما». آیه‌ای نیست که بگوید «شوهران شما» و روی سخنش با زنان باشد. تنها زنانی که این کتاب مستقیم خطابشان می‌کند همسران پیامبرند، و آن هم برای این‌که بگوید در خانه‌هایتان بمانید. این یک نکته دستوری است و همه چیز را درباره...
اگر همه جاهایی را که قرآن نام می‌برد روی نقشه بگذارید، لکه کوچکی به دست می‌آید. مکه و یثرب، بدر و حنین، عرفات و صفا و مروه. کمی دورتر مدین و حجر و احقاف. و در حاشیه نقشه مصر، بابل، سبأ، طور سینا و «روم»، که در یک آیه آمده...
دفتری با دو ستون باز کنید. در ستون راست هر آیه‌ای را بنویسید که به محمد چیزی می‌دهد: زن، مال، اختیار، مصونیت، آبرو. در ستون چپ هر آیه‌ای را که از او چیزی می‌گیرد، دستش را می‌بندد یا در دعوایی حق را به طرف مقابلش می‌دهد. بعد دو ستون را...
در پایان خلافت ده‌ساله‌اش از عمر بن خطاب پرسیدند: جانشینی تعیین نمی‌کنی؟ جوابش را پسرش عبدالله نقل کرده است: «إِنْ أَسْتَخْلِفْ فَقَدِ اسْتَخْلَفَ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنِّي أَبُو بَكْرٍ، وَإِنْ أَتْرُكْ فَقَدْ تَرَكَ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنِّي رَسُولُ اللَّهِ» «اگر جانشین بگذارم، کسی که از من بهتر بود گذاشت: ابوبکر....
